کلزا           Colza

 

نام تیره :                  Brassicaceae

 

نام علمی Brassica . napus           

 

عدد ژنومی گونه زراعی :    2n=38

 

 کلزا گیاهی روز بلند است

صفر فیزیو لوژ یک کلزا 4-1 است

ارتفاع 50 سانت تا 150 سانت

دمای مطلوب رشد 20 تا 25 درجه است

زمان برداشت وقتی 70 درصد خورجینها زرد شده اند

کلزا گیاه پاییزه و بهاره است

طول دوره گلدهی 20 تا 35 روز

میانگین عملکرد 1.5 تن در هکتار  

  Ph مناسب کلزا 6.5 است (5.5 تا 8)

مقدار متوسط روغن آن 43 درصد و پروتویین 20 درصد است

کشت در پاییز 6 هفته قبل از سرما ( دمای 4- درجه(

چین – کانادا – هند – سه کشور اول در تولید کلزا

کلزا به سرمای بهاره مقاومت دارد

وزن هزار دانه 3 تا 5 گرم است

کلزا گیاه مناطق معتدله و تا حدودی سرد است(معتدل سرد )

تراکم درمترمربع 70 تا 90 پیشنهاد میشود (A=25cm  ,  B=5,3cm)

تراکم کم باعث ایجاد شاخه های فرعی بیشتر و عدم یکنواختی در رسیدن میشود

گونه B.rapa  یا شلغم روغنی مقاوم به سرماست

خردل (B.juncea – B.carinata) مقاوم به خشکی است

کلزا تقریبا تحمل به شوری دارد ( 6تا 10 میلی موس بر سا نتی متررا تحمل میکند)

 

برای تولید 1 تن دانه در هکتار به 60 تا 70 کیلو ازت نیاز است

کلزا آبشویی نیترات را کاهش میدهد

ایجاد تنگی نفس در مزارع کلزا به خاطر مواد شیمیایی است که گرده تولید میکند

چون کلزا دگر گشن است با استفاده از کندو در هر هکتار 13 تا 18 درصد افزایش عملکرد دیده شد

وقتی کلزا را 1.5 ماه قبل از وقوع سرما میکاریم (1.5 ماه قبل ازدمای 4- درجه ) این گیاه تبدیل به یک رزت قوی میشود (6 تا 8 برگی ) و از سرما خسارت نمی بیند که در این صورت حتی بدون پوشش برف تا 15- درجه سرما را تحمل میکند

یک رزت قوی در کلزا حتی دمای 22- درجه را تحمل میکند این رزت 6 تا 8 گرم وزن دارد و قطر طوقه آن 8mm  میباشد و 6 تا 8 برگی است

 

کمبود بر در کلزا باعث شکاف در ساقه و ریزش گلها میشود(خاکهایی که کمتر از .8 ppm  بر دارند 10 تا 15 کیلو اسید بریک در هکتار که البته نباید نواری پخش شود

8 تا 10 شاخه جانبی دارد

کمبود منگنز در کلزا باعث: ریزش غلافها -- کوچکی گیاه-- کاهش میزان روغن دانه ها

شته مومی کلزا باعث : دیرسی – پیچیدگی برگ

فسفر باعث : زود رسی و افزایش تعداد غلافها

کلزا در اوایل دوره رشد ممکن است تا 50 درصد از علفهای هرز خسارت ببیند

علفهای هرز مهم کلزا :

یولاف وحشی – کنگر وحشی – خردل وحشی – دم روباهی – پنیرک

زمان برداشت مکانیزه کلزا (مستقیم ) وقتی است که 70 درصد خورجینها زرد شده باشند یعنی 90 درصد دانه ها قهوه ای تا سیاه شده باشند که رطوبت دانه باید 10 تا 15 درصد باشد و چون کلزا به ریزش حساس است طول دوره برداشت کوتاه ودر حدود 7 روز است بهترین زمان برداشت از نظرکاهش ریزش دانه صبح و عصر است البته ارقام هیبرید رسیدگی یکنواخت تر و ریزش کمتری دارند

رقمی از نظر ریزش مناسب است که هنگام رسیدن کمی ساقه اش خم شود

استفاده از اسپو دنام (محکم کننده کپسول ) ریزش را کاهش میدهد

از یک تن بذر کلزا 400 کیلو روغن نباتی 550 کیلو کنجاله و 200 کیلو پروتویین خالص بدست می آید

اگر 3 تن در یک هکتار عملکرد داشته باشیم 1200 کیلو روغن از یک هکتار خارج کرده ایم که رقم بالایی است(کلزا در واحد سطح میزان بالایی روغن تولید میکند )

حد بحرانی فسفر 10ppm و حد بحرانی پتاس 200ppm میباشد

برای تولید هر تن دانه 65 کیلو ازت 43 کیلو فسفر و 46 کیلو پتای لازم است

حساسترین مرحله از نظر آب در کلزا گلدهی تا تشکیل خورجین است که اگر تنش حاصل شود مهمترین جزء عملکرد یعنی تعداد غلاف کاهش مییابد

کلزای کانولا کلزای 00 است که زیر 2 درصد اسید اورسیک و کمتر از 30 میلی مول بر گرم گلوکوزینولات دارد

تعداد دانه در خورجین 15 تا 40 است

ایجاد Blasting  یا سفید شدن خوشه ها در غلات به خاطر هوای گرم در طی تشکیل دانه است که در کلزا خو شه ها قهوه ای میشوند البته ارقام مقاوم موجود است